ماموگرافی چیست و چگونه انجام می شود؟

با توجه به افزایش شیوع سرطان پستان در زنان دنیا و از جمله کشور ما و سن پایین تر ابتلا به این سرطان در کشور ما نسبت به کشورهای غربی، اهمیت روش های غربالگری تشخیص زود هنگام این بیماری، بیشتر شده است.

اهمیت ماموگرافی

در غربالگری سرطان پستان خود فرد و پزشک، مامو گرافی و در صورت لزوم از سونوگرافی و ام آر آی استفاده می شود. در میان روش های غربالگری، ماموگرافی نقش کلیدی داشته و تنها روشی است که سبب کاهش میزان مرگ و میر ناشی از سرطان پستان شده است.
ماموگرافی درواقع یک رادیوگرافی ساده از پستان است. می تواند به صورت ایستاده، خوابیده و یا نشسته انجام شود ولی غالبا به صورت ایستاده انجام می شود.
برای انجام ماموگرافی بیمار باید تمام لباس های بالا تنه را درآورده و در مقابل دستگاه ماموگرافی بایستد. 
کارشناس رادیولوژی، پستان را بر روی صفحه ای قرار می دهد ویک صفحه پلاستیکی دیگر بر روی پستان قرار گرفته و آن را فشار می دهد. در هنگام تابش اشعه، بایستی بیمار تنفس خود را نگه دارد.
مامو گرافی در افراد بدون علامت، از هر دو پستان 2 نمای موسوم به مدیولترال ابلیک ( MLO) و کرانیو کودال (CC) تهیه می شود. در مامو گرافی تشخیصی، در افرادی که علائمی همچون لمس توده، ترشح خونی و ... هستند، ممکن است علاوه بر این دو نما نیاز به نمای اضافی باشد. انجام ماموگرافی حدود 15 الی 30 دقیقه طول می کشد.

از چه سنی خانم ها باید ماموگرافی را شروع کنند؟

در خانم هایی که عامل خطری برای ابتلا به سرطان پستان ندارند، مامو گرافی بایستی به صورت سالانه از سن 40 سالگی انجام شود. البته از سن 50 سالگی بر حسب نظر پزشک می توان فواصل میان ماموگرافی را افزایش داد.  افرادی که در خطر ابتلا به سرطان قرار دارند، کسانی که دارای جهش های ژنی خاصی هستند و یا کسانی که دارای سابقه سرطان پستان در اقوام در جه یک خود( خواهر، مادر یا دختر ) قبل از یائسگی هستند، بایستی در سن پایین تری اقدام به انجام ماموگرافی کنند.

آمادگی قبل از انجام ماموگرافی

بهترین زمان برای انجام ماموگرافی، یک هفته بعد از قاعدگی است که پستان هاحساسیت کمتری دارند. از 24 الی 48 ساعت قبل از ماموگرافی بهتر است نوشیدنی های کافئین دار نظیر قهوه، شکلات و ادویه های تند مصرف نشود.
قبل از انجام ماموگرافی بایستی فرد حمام کند واز لوسیون یا پودر بچه بر روی پستان و زیر بغل استفاده نکند، زیرا این مواد می تواند باعث تفسیر اشتباه شوند.

آیا ماموگرافی سرطان زا است؟

میزان اشعه ای که برای انجام ماموگرافی به کار میرود آنقدر ناچیز است که نمی تواند عامل خطری برای ابتلا به سرطان باشد.
سونوگرافی جایگزین ماموگرافی نیست
در مواردی که سن بیمارکمتر از 30 سال باشد یا بافت پستان در ماموگرافی متراکم باشد، پزشک سونوگرافی تجویز می کند. لیکن سونوگرافی به هیچ عنوان جایگزین ماموگرافی نیست و تنها به عنوان روش تکمیلی از آن استفاده ی شود.