ماوراطب

جدا شدن زودهنگام جفت عارضه ای است که در آن جفت قبل از تولد به صورت کلی یا جزئی از رحم مادر جدا می شود. جدا شدن جفت می تواند موجب قطع انتقال اکسیژن و مواد غذایی به جنین شده و در نهایت منجر به خونریزی شدید گردد.  جدا شدن جفت به هر صورتی که باشد می تواند خطرناک باشد و باعث مشکلات رشدی جنین، زایمان زودرس و یا حتی مرگ جنین شود. 

چه زمانی احتمال جدا شدن زودرس جفت وجود دارد؟

معمولا این اتفاق در سه ماهه سوم بارداری می افتد، اما امکان اینکه از هفته ۲۰ بارداری هم این اتفاق بیفتد وجود دارد. 

علائم جدا شدن زودرس جفت

با جدا شدن جفت، ممکن است خونریزی واژینال رخ دهد که می تواند این خونریزی کم یا بسیار قابل توجه باشد. در بعضی مواقع این خون ممکن است پشت جفت حبس شده و هیچ خونریزی مشاهده نشود.

هر زمان نشانه ای از جدا شدن جفت مشاهده شود باید برای ارزیابی ضربان قلب نوزاد و سونوگرافی به بیمارستان مراجعه کرد. باید در نظر داشت که سونوگرافی دقت کافی برای تشخیص جدا شدن جزئی جفت را ندارد. در سونوگرافی می توان عارضه جفت سرراهی که یکی از علت های خونریزی است تشخیص داد.

در صورت مشاهده هر کدام از علائم زیر، پزشک خود را در جریان بگذارید:

• خونریزی های واژینال و یا لکه بینی
• خروج مایع خون از واژن به دلیل پارگی کیسه آب
• انقباض های دردناک، احساس درد در ناحیه شکم و کمر
• کاهش یافتن و یا کم شدن حرکات جنین در رحم

متخصص زنان، واژن و دهانه رحم شما را بررسی می کند تا مطمئن شود علت خونریزی عفونت و یا پارگی نباشد. گاهی ممکن است خونریزی به علت پارگی رگ های کوچک دهانه رحم باشد.

عواملی که در جدا شدن جفت تاثیر دارند عبارتند از:

• پارگی کیسه آب قبل از موعد
• فشار خون مزمن و فشار خون حاملگی
• سابقه خونریزی در بارداری را داشته باشند
• در حاملگی قبلی جدا شدن جفت اتفاق افتاده باشد
• مصرف سیگار و قلیان
• افزایش سن
• ناهنجاری رحم یا فیبروئید
• بارداری چند قلویی

عوارض جدا شدن جفت در بارداری

دکولمان و یا جدا شدن جفت می تواند عاملی تهدید کننده در زندگی مادر و جنین باشد. برخی از عوارض دکولمان برای مادر عبارتند از:

• شوک به علت از دست دادن خون
• مشکلات انعقادی
• نیاز شدید به تزریق خون
• نارسایی کلیه یا سایر ارگان ها

دکولمان برای جنین نیز می تواند عوارضی داشته باشد از جمله:

• مرده زایی
• تولد زودتر از موعد
• عدم رسیدن اکسیژن و مواد مغذی به جنین
   

تشخیص جدا شدن جفت در بارداری

برای تشخیص دکولمان، پزشک شما ممکن است یکی یا ترکیبی از این روش ها را به کار گیرد:

• سونوگرافی
• آزمایش خون
• ارزیابی های مداوم جنین
• معاینه فیزیکی برای لمس رحم و سختی آن
• بررسی علائمی مانند درد و خونریزی

جلوگیری از جدا شدن جفت در بارداری

از دکولمان جفت نمی توان جلوگیری کرد اما می توان برخی عوامل خطر را کاهش داد. برای مثال تغییر سبک زندگی و ترک سیگار و همچنین کنترل فشار خون می تواند خطر دکولمان را کاهش دهد.

هرگونه آسیب به شکم مادر باید سریعا بررسی شود و تحت نظر پزشک قرار گرفت.

کلام آخر

درد شکمی و کمردرد اغلب به طور ناگهانی شروع می‌شوند. مقدار خونریزی واژینال بسیار متغیر بوده و لزوماً به مقدار جدا شدن جفت از دیواره‌ی داخلی رحم بستگی ندارد. اگر خون توسط جفت درون رحم به دام بیفتد، حتی با وجود جدا شدن شدید جفت، خونریزی مشاهده نخواهد شد. در برخی موارد دکولمان به تدریج پیشرفت می‌کند و خونریزی بسیار خفیف و متناوب شده و رشد جنین نیز در حد مورد انتظار نخواهد بود و ممکن است سایر عوارض مانند الیگوهیدرامنیوس (کاهش مایع آمنیوتیک) نیز مشاهده شود. با مشاهده‌ی هر یک از علایم ذکر شده سریعاً باید به بیمارستان مراجعه شود.